Kletsen met een (niet)christen
Leestijd: 7 min
Leestijd: 7 min
Laten we eerlijk zijn: de christelijke wereld is soms best een bubbel. We hebben onze eigen christelijke gebruiken en gewoontes. Maar wat weten we eigenlijk van onze niet-gelovige landgenoten? En... hoe denken zij over ons? In de nieuwe serie Kletsen met een (niet)christen gaat de christelijke BEAM-filmrecensent Jort in gesprek met de niet-gelovige Jacoline. Gezelligheid? Check. Warme chocomel met slagroom? Check. Goed gesprek? Check zelf maar!
Jort: “Jacoline, stel je anders even voor.”
Jacoline: “Ik ben ‘parttime’ Nederlands- en Filmwetenschapsstudent en een fulltime boek- en filmliefhebber. Lezen heb ik van kleins af aan meegekregen, films kijken is een passie die ik pas heb ontwikkeld sinds ik op de universiteit zit. Gelukkig maar, want anders zou ik hier nu niet zitten.”
Jort: “Inderdaad, want ik ken Jacoline, Jacco voor vrienden, dankzij films. In september 2017 studeerden we beiden in Leiden en onze gezamenlijke vriend Guus stelde ons aan elkaar voor. Dit was tijdens de filmvertoning na afloop van een college over filmgenres. Sindsdien vormen we met z’n drieën een clubje filmliefhebbers en zijn we in een eeuwigdurende, maar altijd gezellige discussie over alles wat met film te maken heeft. Omdat ik vaak een christelijke interpretatie van een film heb, raakten we aan de praat over het geloof en hoe we daar verschillend over dachten.”
Jacco: “We hebben elkaar hier behoorlijke lange mails over gestuurd. Toen Jort opmerkte dat hij meer voor BEAM wilde schrijven dan alleen recensies, kwam ik op het idee dat het best interessant zou zijn om deze e-mails in een artikel te verwerken. Vandaar dat we nu hier aan de chocomel zitten.”
Jort: “Van mij weet je dat ik christen ben, maar waar geloof jij eigenlijk in?”
Jacco: “Geloof is niet iets waar ik super erg mee bezig ben. Ik geloof ook niet zozeer in iets. Dus niet dat er een grotere macht is die alles bedacht heeft. Ik zou me wel kunnen vinden in het idee dat een soort godheid de aarde heeft geschapen, maar er nu niet bewust mee bezig is. Ik sluit dan ook niet uit dat er iets is, maar ik geloof er niet bewust in. Dat is het denk ik meer. Ik kan immers ook niet bewijzen dat er niets is. Al zou ik dat ook niet per se willen bewijzen.”
Eigenlijk lijkt het me ergens best verschrikkelijk als zou blijken dat er niets is, zeker voor mensen die wel geloven.
Jort: Waarom niet?
Jacco: Het kan me vrij weinig schelen of en wat mensen geloven. Eigenlijk lijkt het me ergens best verschrikkelijk als zou blijken dat er niets is, zeker voor mensen die wel geloven. Zolang mensen hun geloof maar niet gebruiken om slecht gedrag goed te praten, op welk gebied dan ook. Of het nou gaat om terroristische aanslagen of ‘slechts’ uitsluiting van anderen.”
Jort: “Ben je gelovig opgevoed?”
Jacco: “Ik ben als kind gedoopt in de Katholieke Kerk, maar ik heb me er nooit op mijn gemak gevoelt. De meeste dingen die ik me herinner waren heel onaangenaam. Het voelde geforceerd en ik had daar helemaal niets mee. Rond mijn zevende zat ik bijvoorbeeld in een communiegroep. Mijn ouders namen me daar naartoe als voorbereiding op mijn eerste communie (voor protestanten het Heilig Avondmaal). Dat was zodat ik later beter in staat zou zijn om wel of niet te kiezen om ook het vormsel, de katholieke versie van belijdenis, te doen.
Daarbij moesten dingen op een specifieke manier waarbij ik me niet thuis voelde. ‘Ga ‘vrolijk’ kleurplaten maken. Vind dit leuk.’ Ik was als kind toch al op mijzelf terwijl je op zo’n manier wordt opgelegd hoe je moet geloven. Misschien heb ik daarom absoluut niets heb met mensen die dwingend over komen in hun geloof. Dat ervaar ik niet bij jou hoor.”
Juist dankzij mijn geloof heb ik het gevoel dat ik helemaal mijzelf kan zijn.
Jort: “Dwingend als in?”
Jacco: “Dat je mij geen ruimte zou geven om er anders over te denken. Net zoals ik niet vind dat ik jou mag vertellen dat je niet zou mogen geloven. Of dat je niet achter jouw idealen mag staan.”
Jort: “Ik denk zelf dat je in de kerk en in het geloof juist volkomen jezelf zou moeten kunnen zijn. Sterker nog, dankzij mijn geloof heb ik het gevoel dat ik helemaal mijzelf kan zijn. Dat vind ik zo prettig aan mijn relatie met God: Hij is de enige persoon die echt letterlijk alles van mij weet. Hij is het ook bij wie ik mijn hart kan uitstorten en waar ik me niet beter voor hoef te doen dan ik ben. Of me vrolijker voor hoef te doen dan ik me voel.”
Jacco: “Ik vind kerken zelf overigens wel weer hele fijne plekken. Ik zou bijvoorbeeld wel in een soort rust of set van normen en waarden kunnen geloven. Maar niet in een specifieke god die letterlijk aan de touwtjes zou trekken. Het idee van kerken of plekken om samen te komen om na te denken over dingen, vind ik wel een goed idee. Al heb ik door mijn ervaringen toch vooral een beeld van de kerk als een soort schijnvertoning. ‘Kijk mij eens goed zijn in de gemeente.’ Natuurlijk is lang niet iedereen zo. In mijn kerk zaten ook zeker integere mensen. Bovendien is dit maar één kerk. Ik weet niet hoe het bij jouw kerk is. Misschien is dat totaal anders.”
Jort: “Dat is zeker niet hoe ik mijn kerk ervaar. Het is ook absoluut niet zoals het hoort te zijn. In de Bijbel lees je dat Jezus het felste was tegen de geestelijken van die tijd. De lui die op de hoek van de straat keihard gingen bidden. Niet om het bidden, maar om gezien te worden.”
Jacco: “Het geloof zou je niet af moeten rekenen op het grondpersoneel. Hoewel ik weet dat het mij ook beïnvloedt. Als je ergens niet bij wilt horen, dan ga je je ervan af zetten. Aan de andere kant kan je alles misbruiken. Godsdiensten, ideologieën, sportclubs. Dat maakt niet direct het idee erachter slecht.”
Jort: “Maar het is geen goede reclame.”
Jacco: “Nee, ik snap dat mensen zich ertegen afzetten als er veel mistanden zijn.”
Bij jou en bij anderen in mijn omgeving kan ik zien dat het geloof alleen maar het goede in je naar boven haalt.
Jort: “Dat vind ik best moeilijk. Aan de ene kant vind ik het echt erg als mensen op het geloof afknappen omdat christenen er een zooitje van maken. Tegelijkertijd frustreert het me ook wanneer mijn geloof meteen op een grote hoop wordt gegooid en mensen roepen ‘zie je wel, geloven leidt tot...’ en vul dan je ellende maar in. Dat staat zo ver af van hoe ik mijn geloof beleef.”
Jacco: “Dat is ook een opvatting waar ik me niet in kan vinden. Bij jou en bij anderen in mijn omgeving kan ik zien dat het geloof alleen maar het goede in je naar boven haalt. Hoe kan je dan zeggen dat geloof alleen maar kan leiden tot iets slechts? Dat kan ik absoluut niet begrijpen."
