Jij geeft jongens les in 'mannelijkheid'?

“Zo kun je het noemen, ja. Uit onderzoek blijkt dat seksuele intimidatie onder jongeren vrij veel voorkomt. Ongeveer de helft van de vrouwen krijgt in hun leven te maken met seksueel grensoverschrijdend gedrag, van naroepen op straat tot aanranding en verkrachting. Negen op de tien daders van seksueel gedrag zijn mannen. Dat wil dus niet zeggen dat de meeste jongens en mannen daders zijn. Namens stichting Emancipator* ga ik langs op scholen om met voornamelijk jongen tussen de 12 en 18 jaar te praten over mannelijkheid, grenzen en seksualiteit, om daarmee seksueel geweld te voorkomen.”

Waarom richten jullie je voornamelijk op jongens?

“We merken dat er weinig organisaties zijn die aandacht besteden in het betrekken van jongens bij dit soort thema’s. Toen ik nog studeerde, liep ik een tijdje stage in een vrouwencentrum. Vanaf daar ben ik het vrouwenwerk ingerold.  Ik zag dat er veel trainingen en workshops zijn om vrouwen en meisjes weerbaar te maken, maar niet om met jongens over dit thema te praten. Als je met jongens alleen over dit thema praat, krijg je hele diepe gesprekken en hoor je persoonlijke verhalen.”

Seksueel geweld, dat klinkt nogal heftig. Wat versta je daaronder? 

“Als ouders horen dat we komen, gaan sommigen op de rem staan. Misschien omdat ze alleen de woorden ‘seks’ en ‘geweld’ horen. De conclusie: ‘Dat gebeurt niet bij ons thuis’ of ‘Daar heeft mijn kind niet mee te maken’, wordt al gauw getrokken. Maar voorlichting over seksueel geweld gaat veel verder dan aanranding en verkrachting. Het begint al met: waar liggen mijn grenzen, wat voor gevoel krijg je als mensen over je grenzen heen gaan? Dan komt het ineens veel dichterbij.”

Jij bent de eerste in mijn leven die echt heeft uitgelegd hoe ik me moet gedragen

Hoe ziet zo’n les er dan uit?

“We komen niet met het idee: wij gaan jullie even vertellen hoe het moet, maar gaan met leerlingen in gesprek, doen spelletjes en oefeningen. Zoals de grensoefening, waarbij jongeren leren voelen hoe dichtbij iemand eigenlijk mag komen. Er komen thema’s aan bod die jongeren zelf aansnijden. Over basale dingen als: wie ben ik, waar sta ik, hoe kan ik bijdragen aan een veiligere wereld voor iedereen? De gesprekken verschillen heel erg per school. Pas waren we op een christelijke school waar bijna niemand uitgaat. Dan kunnen we wel gaan praten over daterapedrugs, maar dat speelt daar helemaal niet. Dus praatten we daar veel meer over gezinssamenstellingen en hoe ze de rol van mannen en vrouwen zien.”

Waarom vind je dit zo belangrijk?  

“Ik sprak een keer met een groep jongens over de vraag: hoe leer je als man hoe je met vrouwen moet omgaan. Na afloop kwam een jongen naar me toe en zei: “Jij bent de eerste in mijn leven die echt heeft uitgelegd hoe ik me moet gedragen tegenover meisjes. En hoe ik om kan gaan met meiden die een andere moraal hebben dan ik.” Ik vroeg hem: “Waar heb je dan je manieren om met vrouwen om te gaan vandaan gehaald?” Hij zei dat hij het voornamelijk uit pornovideo’s had meegekregen. Ik schrok van zijn antwoord, want dan moest zijn beeld wel heel vertekend zijn. Veel jongens halen hun informatie uit porno. In de biologieles leer je vooral: hoe moet je een condoom omdoen. Maar niet: hoe ga ik om met meisjes? Of: waar liggen mijn grenzen en hoe bewaak ik die? Wij vinden dat laatste nog belangrijker en springen in dat gat.”

*Emancipator geeft workshops in het kader van IMAGINE, dat staat voor ‘Inspiring Male Action on Gender Equality in Europe’. Het is een Europees samenwerkingsproject, gericht op het voorkomen van seksuele intimidatie en geweld. Wil jij ook een workshop van Emancipator op jouw school? Stuur een mailtje naar info@emancipator.nl.